Zbroimy się!

Załadunek schronów żelbetowych

Kilka dni temu do Parowozowni Skierniewice przyjechały kolejne interesujące i zarazem nietypowe eksponaty związane z historią kolei. Są to dwa pochodzące z okresu II wojny światowej indywidualne schrony żelbetowe, zwane w żargonie wojskowym „puszkami Kocha” (oryg. Kochbunker). Służyły jako ukrycia dla wartowników pilnujących obiektów mostowych, składów węgla, terenów stacji kolejowych i transportów wojskowych na wypadek nalotu lub innego ataku nieprzyjaciela. Wartownik mógł z nich też prowadzić obserwację terenu w przypadku skrajnie trudnych warunków atmosferycznych.

Schrony przybyły do Parowozowni dzięki pomocy łódzkiej firmy EMEXEmil Krawczyński. Dziękujemy!


Podziękowania za 1%

We wrześniu Urzędy Skarbowe zakończyły przekazywanie na nasze konto odpisów 1% podatku PIT, zgodnie z deklaracjami złożonymi przy rocznych rozliczeniach przez sympatyków zabytkowej  Parowozowni Skierniewice. Dzięki Państwa uprzejmości i zrozumieniu naszych potrzeb remontowych na konto PSMK wpłynęła kwota 22 918,48 zł, którą w większości postanowiliśmy przeznaczyć na ratowanie zabytkowej substancji Parowozowni – odbudowę dachów zniszczonych przez czas i wpływy atmosferyczne.

Dach po remoncie

Dzięki Państwa wsparciu sfinansowaliśmy całkowitą odbudowę dachu hali wachlarzowej nad stanowiskami nr 10 do 16 (połać zewnętrzna, od strony północnej). Remont  polegał na rozbiórce pozostałości starego, zniszczonego pokrycia (krokwie, deski, papa) dachu, a następnie montażu na dotychczasowej konstrukcji  stalowej nowych krokwi i deskowania pełnego, położeniu dwóch warstw papy termozgrzewalnej, wykonaniu obróbek blacharskich i niezbędnych prac murarskich. Remont nie wprowadził zmian w kształcie, układzie przestrzennym oraz w konstrukcji dachu oraz innych elementach hali wachlarzowej.

Ponad 45% (10 377,58 zł) otrzymanej kwoty przeznaczyliśmy na wkład własny do projektów realizowanych przy dofinansowaniu ze środków publicznych – Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Łódzkiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. Dzięki temu łączna wartość wykonanych robót wyniosła 105 377,58 zł, czyli 1 zł podarowana przez Państwo  została pomnożona ponad 10-krotnie.

Dodatkowo wykonaliśmy dokumentację techniczną (remontu świetlika dachowego hali wachlarzowej – uzyskaliśmy już wymagane pozwolenie na budowę.  Do końca roku będzie wykonana dokumentacja techniczna obejmująca m.in. remonty dachów pozostałych budynków na terenie Parowozowni, tak aby w przyszłym roku rozpocząć dalsze prace ratownicze.

Montaż podłogi w piwiarce

Równolegle kontynuowaliśmy remont parowozu Ol49-4 oraz wagonu piwiarki  z 1912 r. – głównie siłami społecznymi, a za otrzymany 1% zakupiliśmy niezbędne farby i akcesoria do malowania.

Serdecznie dziękujemy za udzielone wsparcie i polecamy się Państwa pamięci przy rozliczaniu roku podatkowego 2013. Szczegółowe sprawozdanie z wydatkowania 1% podatku PIT opublikujemy na naszej stronie  internetowej do końca I kwartału 2014 r.


Najdłuższy Wieczór w Parowozowni Skierniewice

Po ostatnim Dniu Otwartym, 5 października, o godz. 19.00 zorganizowaliśmy również ostatni w tym roku „Wieczór w Parowozowni”. Wspólnie z przybyłymi gośćmi zobaczyliśmy dwa filmy fabularne absolwentów warszawskiej Akademii Filmu i Telewizji w reżyserii Konrada Łęckiego.

Pre Mortem, banner

  • Pre mortem” (33 min.) – mówiący o losach kilku polskich oficerów rozstrzelanych w Katyniu.
  • Imperator” (40 min.) – rozgrywający się w okresie starożytnego Rzymu, dotykający tak ważnych również i dzisiaj pojęć lojalności i uczciwości w zderzeniu z kulisami dążenia sprawowania władzy.
Ostatni Wieczór w Parowozowni, 2013

Powód pojawienia się obu filmów jest prosty. Część zdjęć do filmu “Pre mortem” powstała w grudniu 2012 r. właśnie w naszej parowozowni. U nas, w przejmującym grudniowym zimnie, studenci warszawskiej Akademii Filmu i Telewizji nakręcili trzy sceny prezentujące transport polskich żołnierzy do Katynia. Zagrały nasze cztery wagony kryte oraz parowóz „Ferrum”. Skład pchała lokomotywa Ls60. W role polskich oficerów oraz funkcjonariuszy NKWD wcielili się aktorzy (Paweł Deląg, Cezary Kaźmierski, Marcin Kwaśny, Marcin Troński, Jarosław Witaszczyk, Robert Wrzosek) oraz członkowie trzech grup rekonstrukcyjnych.

Po pokazie filmów odbyło się spotkanie z ich twórcami: Lidią Sadowską (produkcja), Szymonem Szewczykiem (autorem muzyki), Maciejem Fryszerem (autorem fotosów) oraz aktorem Jarosławem Witaszczykiem. Filmy wzbudziły ogromne emocje i wywołały trwającą blisko dwie godziny niezwykle interesującą dyskusję. Był to najdłużej trwający „Wieczór w Parowozowni”. Na kolejny cykl wydarzeń kulturalnych zapraszamy za rok!


Ostatni Dzień Otwarty w Parowozowni Skierniewice

Ostatni Dzień Otwarty w Parowozowni, 2013

W sobotę, 5 października w zabytkowej Parowozowni Skierniewice odbył się szósty, ostatni w tym roku Dzień Otwarty. Był to pracowity rok – podczas stałych i okazyjnych dni udostępniania, parowozownię obejrzało ponad 5 600 osób, czym znów poprawiliśmy poprzedni rekord. Cieszymy się z tego bardzo i chcemy, aby rekordy takie padały w kolejnych latach. Chłodna, choć słoneczna pogoda, nie stanowiła dla naszych gości przeszkody. Do Parowozowni przybyło tym razem 168 osób. Oprócz normalnego zwiedzania hali i ekspozycji stałych było tym razem więcej możliwości zrobienia sobie zdjęcia z „prawdziwym kolejarzem”, z czego chętnie (a czasami też z lekką obawą) korzystały dzieci. Październik dał bowiem możliwość naszym koleżankom i kolegom wystąpić w płaszczach i cieplejszych – prezentujących się w pełnej krasie mundurach. Zwiedzający mieli także ostatnią w tym roku możliwość oddania swego głosu na najlepsze zdjęcie wykonane w ramach pleneru fotograficznego współfinansowanego przez Urząd Marszałkowski Województwa Łódzkiego, którego efektem jest wystawa pokonkursowa „Historia w żelazie zaklęta”.

W samo południe odbył się piękny koncert w wykonaniu orkiestry dętej Ochotniczej Straży Pożarnej z Makowa. Była okazja wysłuchania nie tylko takich standardowych dla orkiestr kompozycji jak marsze amerykańskiej, dyliżansowej poczty, ale także bogatego, a rzadko spotykanego repertuaru południowoamerykańskiej muzyki tanecznej. Na zakończenie orkiestra brawurowo odegrała wiązankę nigdy nie starzejących się przebojów radiowych lat pięćdziesiątych i sześćdziesiątych.

Ostatni Dzień Otwarty w Parowozowni, 2013,Orkiestra dęta OSP Maków   Ostatni Dzień Otwarty w Parowozowni, 2013,Orkiestra dęta OSP Maków

Makowska orkiestra gra już 65 lat, istniejąc od 1947 roku. Warto przy okazji wspomnieć, że skierniewicka parowozownia w tym samym czasie, przez szereg lat po zakończeniu ostatniej wojny była domem dla orkiestry kolejarzy, jednej z trzech w tamtym okresie istniejących równolegle w Skierniewicach.

***

Na ostatnie tegoroczne zwiedzanie zapraszamy 23 listopada – specjalne wydanie dnia otwartego z okazji Święta Kolejarza przypadającego dwa dni później. Prawdopodobnie tego dnia będzie można zobaczyć świeżo odrestaurowaną lokomotywę akumulatorową AEG 4184 z 1928 r.

Oprócz wystawy zabytkowego taboru kolejowego PSMK będzie można także zobaczyć współczesne lokomotywy przewoźników kolejowych. Szczególne zaproszenie kierujemy do emerytowanych kolejarzy, dla których przygotujemy tradycyjny skromny poczęstunek.


80-lecie magistrali kolejowej Śląsk-Porty

80-lecie magistrali kolejowej Śląsk-Porty, na grobie inż. Nowkuńskiego

W roku 2013 upłynęło 80 lat od uruchomienia przewozów na całej trasie magistrali kolejowej Śląsk-Bałtyk. Była to największa inwestycja komunikacyjna II Rzeczypospolitej. Dla upamiętnienia rocznicy Stowarzyszenie Inżynierów i Techników Komunikacji RP Oddział Katowice oraz PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. Zakład Linii Kolejowych w Tarnowskich Górach organizują 10-11 października br. w Zawierciu IV Konferencję Naukowo–Techniczną „Stacja Rozrządowa Tarnowskie Góry w 80–lecie funkcjonowania kolejowej Magistrali Węglowej Śląsk – Porty”. Otwierający konferencję referat historyczny przypominający dzieje budowy liczącej ponad 500 km linii kolejowej wygłosi członek naszego Stowarzyszenia – Andrzej Paszke.

Warto dodać, że kilka dni wcześniej (2 października) na Starych Powązkach w Warszawie delegacja Sekcji Zawodowej Infrastruktury Kolejowej NSZZ „Solidarność” (Wiesław Pełka –przewodniczący, Stanisław Kokot – zastępca przewodniczącego, Zdzisław Kobus – członek Prezydium), Polskiego Stowarzyszenia Miłośników Kolei (Judyta Kurowska-Ciechańska, Marek Moczulski i Andrzej Paszke) oraz Maria Balicka złożyła wiązanki biało-czerwonych kwiatów na grobie inż. Józefa Nowkuńskiego (kw. 196) – głównego inżyniera budowy linii. W czasie spaceru odwiedziliśmy także groby ważnych postaci II Rzeczypospolitej: prezydenta RP Ignacego Mościckiego (al. zasłużonych), prezydenta RP Stanisława Wojciechowskiego (al. katakumbowa), ministrów komunikacji Michała Butkiewicza i Alfonsa Kühna (kw. 85) oraz Mariana Piskorskiego (kw. 196).


Film o Samuelu Willenbergu

Zdjęcia do filmu o Samuelu Willenbergu

Eksponaty zgromadzone w skierniewickiej Parowozowni od wielu lat wzbudzają zainteresowanie filmowców. 1 października zagościła u nas kolejna ekipa. Pod wodzą znanego reżysera Jana Kidawy-Błońskiego zrealizowano zdjęcia do dokumentalnego filmu o Samuelu Willenbergu – przywódcy powstania w Treblince z 1943 r. Powstaje on na zamówienie Narodowego Centrum Kultury i Zamku Królewskiego w Warszawie. W scenach realizowanych w Parowozowni zagrały już tradycyjnie wagony kryte oraz wnętrza „Wittfelda”.

Gotowy film będzie można zobaczyć w TVP 2, a także będzie wyświetlany w warszawskim Muzeum Historii Żydów Polskich.


Z wizytą u Kolegów z Gery

Parowozownia w Gerze

W ostatni weekend września przedstawiciele PSMK gościli w Gerze – niemieckim mieście partnerskim Skierniewic. Na zaproszenie Reinharda Hirscha i Anke Zimmermann złożyli rewizytę kolegom z „Geraer Eisenbahnwelten” opiekującymi się tamtejszą Parowozownią.

Wizyta członków i wolontariuszy PSMK zbiegła się z III Dniami Transportu Historycznego, na które przybyły rzesze zwiedzających. Oprócz stałych eksponatów stacjonujących na co dzień w parowozowni organizatorzy zaprosili zaprzyjaźnione placówki muzealne (z Chemnitz i Lipska). Chętni mogli skorzystać z przejazdu autobusem szynowym (z końca lat 50. XX w.) do pobliskiej stacji Weida. Zainteresowaniem dzieci cieszyła się kolejka ogrodowa składająca się z miniaturowego parowozu i wagonów.

Parowozownia w Gerze

Spotkanie w Gerze było okazją do rozmów, wymiany doświadczeń i omówienia zakresu planowanej współpracy pomiędzy dwiema organizacjami opiekującymi się podobnymi historycznymi obiektami kolejowymi w dwóch miastach partnerskich. Interesującymi okazały także kuluarowe rozmowy z przedstawicielami innych niemieckich muzeów kolejowych, goszczących wówczas w Gerze. Okazało się, że problemy trapiące niemieckich fanów dawnej kolei są niemal dokładnie takie same, z jakimi borykają się na co dzień ich polscy odpowiednicy.

Na wiosnę wstępnie została zaplanowana kolejna wizyta osób związanych z parowozownią w Gerze w Skierniewicach. Obie organizacje mają jednak nadzieję, że to dopiero wstęp do szerszej wieloletniej współpracy, zwłaszcza w obrębie wymiany grup młodzieżowych działających w obydwu Parowozowniach.


Europejski Dzień bez Samochodu – zakończenie XII Dni Transportu Publicznego

Polskie Stowarzyszenie Miłośników Kolei i Stowarzyszenie Sympatyków Komunikacji Szynowej serdecznie dziękują za liczny udział w tegorocznych XII Dniach Transportu Publicznego. Parowozownię Skierniewice w ciągu zaledwie dwóch dni DTP (w ciągu dwu kolejnych weekendów) odwiedziło ponad 800 osób.

XII Dni Transportu Publicznego, parowozownia XII Dni Transportu Publicznego, głosowanie

Szczególne podziękowania należą się naszemu Partnerowispółce Przewozy Regionalne, która w drugim dniu zapewniła dojazd do Skierniewic. Każdy, kto zgłosił się z biletem Przewozów Regionalnych na pociąg w relacji Warszawa, Łódź, Łowicz do Skierniewic (ze stacjami pośrednimi) i odwiedził stoisko przewoźnika w Parowozowni Skierniewice, otrzymał pieczątkę uprawniającą do bezpłatnego przejazdu powrotnego.

Tegoroczne DTP odbywały się aż przez dwa weekendy – w niedzielę (15 września) w Parowozowni Skierniewice nastąpiło otwarcie (tzw. dzień kolejowy), w sobotę (21 września) chętni mogli skorzystać w Warszawie z atrakcji przygotowanych w ramach tzw. dnia miejskiego. Impreza zakończyła się w niedzielę (22 września) w Parowozowni Skierniewice – tego dokładnie dnia przypadł Europejski Dzień bez Samochodu.

Obchodzony co roku 22 września Europejski Dzień bez Samochodu jest punktem kulminacyjnym Europejskiego Tygodnia Zrównoważonego Transportu – tygodnia zainicjowanego przez Komisję Europejską w 2002 r. Celem kampanii jest promocja komunikacji publicznej (miejskiej i kolejowej). W Polsce od 12 lat w ramach Europejskiego Tygodnia Zrównoważonego Transportu odbywają się Dni Transportu Publicznego (dzień miejski i kolejowy). Inicjatorem i głównym organizatorem Dni Transportu Publicznego jest Stowarzyszenie Sympatyków Komunikacji Szynowej z Warszawy. W tym roku po raz kolejny udział wzięło także Polskie Stowarzyszenie Miłośników Kolei udostępniając zabytkową Parowozownię Skierniewice.

Zwiedzanie wystawy taboru kolejowego na placu skierniewickiej szopy odbywało się indywidualnie, natomiast wystawy stałe i czasowe w budynkach (kuźnia, hala maszyn) zaprezentowali przewodnicy ubrani w historyczne mundury kolejowe. Chętni mogli skorzystać z wydłużonej trasy zwiedzania w hali wachlarzowej udostępnionej dzięki wykonanym, w ramach przyznanych dotacji pracom remontowym dachu. Dodatkowo w kuźni i hali maszyn można było zobaczyć dwie wystawy: pokonkursową „Historia w żelazie zaklęta” złożoną z najlepszych zdjęć wykonanych w ramach pleneru fotograficznego współfinansowanego przez Urząd Marszałkowski Województwa Łódzkiego i okolicznościową, poświęconą działalności zawodowej Hipolita Cegielskiego.

Największym zainteresowaniem naszych gości (szczególnie tych najmłodszych) cieszyła się interaktywna wystawa prezentująca urządzenia sterowania ruchem kolejowym oraz działająca muzealna centrala telefoniczna. W scenerii zabytkowej kuźni przeprowadziliśmy konkurs o tematyce kolejowej, w ramach którego można było wygrać nagrody związane z koleją ufundowane przez naszych sponsorów.

XII Dni Transportu Publicznego XII Dni Transportu Publicznego, wystawa USRK XII Dni Transportu Publicznego,konkurs kolejowy


5 000. turysta w 2013 roku

5 000. turysta w 2013 roku

Z przyjemnością informujemy, że w niedzielę (15 września) portiernię skierniewickiej parowozowni przekroczył pięciotysięczny w tym roku zwiedzający. Gość, który wziął jubileuszowy bilet pamiątkowy, otrzymał zestaw upominków – publikacji PSMK. Szczęśliwcem okazała się mieszkanka Skierniewic.

Prowadzenie dokładnej statystyki umożliwiają nam wydawane przy wejściu pamiątkowe bilety wstępu zwykle typowe, kartonowe, systemu Edmondsona. Jednak bilet wydany naszemu gościowi (podobnie jak i wszystkim innym zwiedzającym) był biletem papierowym, opracowanym na wzór stosowanych dawniej na PKP biletów strefowych. Przyczyna, co należy dodać tymczasowej, zmiany biletów jest jak zwykle prozaiczna – ze względów losowych opóźniła się produkcja kartoników u naszego czeskiego dostawcy.

Cieszymy się, że z roku na rok wzrasta liczba osób przybywających do skierniewickiej Parowozowni. W roku ubiegłym, który okazał się rekordowy, przyjęliśmy 4 396 turystów. Zeszłoroczny rekord pobiliśmy jeszcze w trakcie wakacji.


Akt erekcyjny pod budowę pomnika pomocy węgierskiej

W sobotnie popołudnie 14 września nasza delegacja uczestniczyła w uroczystości wmurowania przed dworcem w Skierniewicach aktu erekcyjnego pod budowę pomnika upamiętniającego pomoc węgierską, którą Armia Polska otrzymała w okresie wojny 1920 roku. Wtedy to, do magazynów amunicyjnych mieszczących się w niedalekim od Skierniewic lesie „Zwierzyniec” przybył transport kolejowy z amunicją artyleryjską i strzelecką, tak potrzebną w Polsce, wtedy posiadającej całkiem zniszczony podczas I wojny światowej przemysł. Inicjatorem upamiętnienia tego wydarzenia jest StowarzyszenieLiberatis”.

Akt erekcyjny pod budowę pomnika pomocy węgierskiej Prezentacja węgierskich wagonów

W sobotniej uroczystości udział wzięli przedstawiciele m.in.: władz Skierniewic, Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, Węgierskiego Instytutu Kultury w Warszawie, samorządowcy z zaprzyjaźnionego ze Skierniewicami miasta Szentes (południowo-wschodnie Węgry). Miejsce przyszłego pomnika poświęcił proboszcz parafii św. Jakuba Apostoła w Skierniewicach.

Warto przy okazji wspomnieć, że w skierniewickich zbiorach PSMK zachowało się sześć egzemplarzy różnych wagonów towarowych pochodzenia węgierskiego z lat 1898-1910.